Leefbaarheid

Notenteelt, een nieuwe inkomstenbron voor agrariërs?

We hebben vaker aandacht voor gezonde voeding, we vervangen dierlijke eiwitten vaker door plantaardige eiwitten en agrariërs schakelen vaker om naar kringlooplandbouw. Wordt notenteelt een nieuwe inkomstenbron voor agrariërs? We spraken hierover met de Nederlandse Notenvereniging.

Wat is notenteelt?

Notenteelt is een agrarische activiteit die betrekking heeft op de teelt en productie van noten, hoofdzakelijk walnoten, hazelnoten en tamme kastanjes. China, Turkije en de Verenigde Staten zijn de wereldwijde koplopers op het gebied van notenteelt, maar ook in Nederland neemt het areaal toe. Notenteelt kun je prima combineren met andere agrarische activiteiten en past uitstekend bij kringlooplandbouw of natuurinclusieve landbouw.

Veel belangstelling voor notenteelt

Notenteelt wordt steeds populairder, dit geldt met name voor hazelnoten en walnoten. Er zijn een aantal factoren aan te wijzen voor de groeiende belangstelling:

  • Toenemende aandacht bij consumenten voor gezonde voeding;
  • De gewenste transitie van dierlijke naar plantaardige eiwitten;
  • Toepassing in kringlooplandbouw;
  • De positieve invloed op klimaat, biodiversiteit en bodem;
  • De ontwikkeling van lokale korte ketens (local for local).

Noten staan in de Schijf van Vijf en zijn een goed alternatief voor dierlijke eiwitten. Door de groeiende belangstelling bij consumenten en de positieve eigenschappen in teeltsystemen groeit ook de belangstelling bij agrarische ondernemers.

Artikel met extra informatie: ‘Vijf redenen waarom Notenteelt een goed idee is!’ 

Verdienmodellen voor notenteelt

Normaliter voer je voor notenteelt berekeningen uit die gebruikelijk zijn voor fruitteelt gewassen, denk hierbij aan:

  • Saldo berekeningen;
  • Stichtingskosten;
  • Kostprijsberekeningen;
  • Investering.

De saldi berekeningen zien er positief uit, zeker in vergelijking met andere gewassen. Maar dit biedt geen volledige garantie voor een goed verdienmodel, veel hangt immers af van de ondernemer, de uitvoering van de teelt en bedrijfssituatie. Ook duurt het even voordat een notengaard in volledige productie is, bij hazelnoten duurt dit enkele jaren en bij walnoten duurt het zelfs iets langer. Dit is te overbruggen door de bestaande teelt voorlopig deels te handhaven of de notenteelt te combineren met een andere agrarische activiteit. De kern van het verhaal is dat hoeveelheid, kwaliteit en continuïteit van belang zijn voor de afzet. Lukt je dit, dan ligt de markt voor je open!

Wil je weten wat dit betekent voor jouw specifieke bedrijfssituatie? Neem dan contact op met de Notenvereniging! 

Na het oogsten, schonen, drogen en de opslag van de noten komt de volgende stap, namelijk de verwerking en afzet van de noten. Zet je niet-gekraakte noten af of juist gekraakte? Of ga je de noten persen en ga jij je richten op notenolie? Dit zijn diverse stappen die jij als ondernemer kunt nemen om extra toegevoegde waarde te creëren.

Achtergrondinformatie: ‘Notenteelt integreren in agrarische bedrijfsvoering: 3 concepten’ 

De markt

Nederland heeft een sterke notenketen en grote verwerkende bedrijven op gebied van noten, maar die verwerken alleen noten komende uit het buitenland. Buitenlandse noten worden hier verwerkt en komen terecht in allerlei producten, ketens en verkoopkanalen. Ketenpartners zijn zeker geïnteresseerd in Nederlandse noten, echter moeten we constateren dat we veel ketenpartners de komende jaren niet kunnen beleveren vanwege de beperkte hoeveelheid geproduceerde Nederlandse noten. De Nederlandse noten gaan nu vaak rechtstreeks van ondernemer naar afnemer of consument.

Momenteel is de afzet en prijsvorming van de noten goed in de markt en ook zijn er initiatieven om de afzet gezamenlijk op te pakken en te organiseren. Ook een kans voor ondernemers om zelf de keten te vormen! Uitgaande van het advies van de Schijf van Vijf is er ruimte voor vele tienduizenden hectares notenteelt, maar volgens het CBS hebben we er nog geen 100 ha. Er liggen kansen en dat merken de bomenkwekers ook, de vraag naar notenbomen is groot.

Over de Nederlandse Notenvereniging

De Nederlandse Notenvereniging is enkele jaren geleden opgericht en telt inmiddels 80 leden. Het doel van de vereniging is om de notenteelt in ons land te stimuleren en ondersteunen. Jaarlijks worden er bijeenkomsten georganiseerd, waarbij ervaring en kennis op het gebied van de teelt, van de veredeling en kwekerij en van de oogst en verwerking uitgewisseld wordt. Vanuit de vereniging is een monitoringprogramma opgezet om de ontwikkeling en productie van verschillende notenrassen vast te leggen. De Nederlandse Notenvereniging gaat ook het gesprek aan met het ministerie en andere overheden .